Kısa cevap: Bu sözlük, Niğde Tesisat ustalarının arıza anlatırken kullandığı yirmi temel tesisat terimini sade Türkçeyle açıklar: perlatör, kartuş, flatör, PPRC, PEX, galvaniz, kolektör, pürjör, inhibitör, genleşme tankı, emniyet ventili, çekvalf, hidrofor, rögar, sifon, havalık, termal kamera, akustik dinleme, basınç testi ve su sertliği.
- Perlatör
- Musluk ağzındaki süzgeçli küçük parça; suyu havayla karıştırır. Niğde'de kireçten en sık tıkanan parçadır.
- Kartuş
- Mikser bataryanın içindeki seramik diskli parça; sıcak-soğuk karışımını ve açma-kapamayı sağlar. Kireçlenince kol sertleşir ya da damlatır.
- Flatör
- Rezervuarın dolunca suyu kesen şamandıralı vana. Tam kapanmazsa rezervuar sürekli akar.
- PPRC
- Polipropilen boru; kaynakla birleştirilir, kireç tutmaz, paslanmaz. Niğde'de eski demir tesisatın yerine en çok bunu kullanıyoruz.
- PEX
- Esnek çapraz bağlı polietilen boru; kolektörlü kalorifer ve yerden ısıtmada kullanılır.
- Galvaniz boru
- Çinko kaplı demir boru; 80'ler–90'lar binalarında yaygın. İçten paslanır, çapı daralır.
- Kolektör (manifold)
- Kalorifer ya da su hattının her çıkışa ayrı boru verdiği dağıtım kutusu; bir petekteki sorun diğerlerini etkilemez.
- Pürjör
- Peteğin üst köşesindeki hava alma vidası.
- İnhibitör
- Kalorifer suyuna eklenen koruyucu; pas ve kireç çamuru oluşumunu yavaşlatır.
- Genleşme tankı
- Kombinin içinde ısınan suyun hacim artışını karşılayan membranlı tank; bozulunca basınç inip çıkar.
- Emniyet ventili
- Kombi basıncı 3 barı aşınca su atan güvenlik parçası; kireçlenince sürekli sızdırır.
- Çekvalf
- Suyun tek yöne akmasını sağlayan vana; sıcak-soğuk karışım sorunlarında ilk bakılan parça.
- Hidrofor
- Binaya ya da üst katlara basınçlı su veren pompa sistemi; basınç şalteri ve genleşme tankıyla çalışır.
- Rögar
- Binanın pis su hattının sokaktaki kanalizasyona bağlandığı bakım bacası.
- Sifon
- Giderin altındaki S ya da U şeklindeki boru; içindeki su kokuyu keser.
- Havalık borusu
- Pis su hattındaki kokuyu ve basıncı çatıdan atan dikey boru; yoksa sifonlar ses yapar, koku gelir.
- Termal kamera
- Yüzey sıcaklık farkını görüntüleyen cihaz; sıcak su ve kalorifer kaçaklarını zemin üstünden bulur.
- Akustik dinleme cihazı
- Basınçlı hattan sızan suyun sesini fayans ve şap üzerinden duyan cihaz; soğuk su kaçakları için.
- Basınç testi
- Hattı kapatıp basınç vererek kayıp olup olmadığını ölçme; kaçağın hangi hatta olduğunu ayırır.
- Su sertliği
- Sudaki kalsiyum ve magnezyum miktarı; Niğde suyu sert sınıfındadır, kireç bundan oluşur.